ALLAH KÜÇÜK İŞLERLE UĞRAŞIR MI?

Allah’ın ve evrenin insana kıyasla büyüklüğünden hareketle Allah’ın insanlara din göndermesinin, insanların yapıp ettiklerini önemsemesinin ve en önemlisi kişilerin ayrı ayrı tekil eylemleriyle uğraşmasının makul olmadığı sonucuna varan yaygın bir anlayış mevcut. Bu anlayış kendisini teist olmayan çevrelerde “Tanrı gerçekten varsa bile böyle küçük işlerle uğraşmaz” şeklinde gösterirken bazı dinî görüşler içerisinde “Allah öyle şeyler yapmaz o yüzden vahiy algımızı revize etmeliyiz” önermesi altında savunulmaktadır.

Ancak herhangi bir iş/oluş/eylemle ilgili “Tanrı böyle bir şey yapmaz” hükmünü vermenin tek başına bir anlam taşımadığının farkında olmamız gerekir. Bu ifadenin duygusal, veya retorik bir değeri varsa bile mantıken çok bir şey ifade etmez. Zira, Tanrı, kavramsal olarak mantıken mümkün olan her şeyi yapabilecek olan, tüm mümkün dünyaları gerçekleştirebilecek olan varlıktır ve “Tanrı küçük işlerle uğraşmaz” diyenlerin getirdiği örnekler mantıken imkansız şeyler (yuvarlak kare, evli bekar vb) değildir. Öyleyse Tanrı’nın neden “küçük işler”le uğraşmayacağına dair –Tanrısal imkan alanını daraltmamızı gerektiren- başka bir argüman getirmeleri gerekir.

Bu argüman genellikle “Koskoca evreni yaratan koskoca Allah x, y, z (önemsiz görünen herhangi bir şey) ile uğraşır mı?” soru kalıbı altında formüle edilir. Yani evrenin/Tanrı’nın büyüklüğü ile insanın küçüklüğü arasında öylesine şiddetli bir kontrast vardır ki bu iki varlık alanının herhangi bir şekilde kesişmesi mümkün değildir ve Allah’ın insanları –özellikle tekil olarak herhangi bir insanı- muhatap alması, onun tekil bir fiilini önemsemesi mümkün değildir.

Bunun böyle olduğunu düşünmek için bir sebebimiz yok. Aksine, bu düşüncenin hatalı bir örtük varsayımdan kaynaklandığını Allah’ın büyüklüğünü O’nun aşkınlığına (dışsallık ve kuşatıcılığa) indirgediğini söyleyebiliriz. Halbuki insanlar sadece aşkınlık değil içkinlik yönünden de sonsuz büyük olan bir varlığa inanır. Yani Tanrı evreni sadece dışarıdan kuşatmaz, aynı zamanda içine de nitelikleri aracılığı ile sonsuzca nüfuz eder. Yani Tanrı’nın büyüklüğü, anlamını sadece tümel olarak evreni bilmesinde değil tek bir atom içindeki tek bir kuarkı da “eşit derecede” kavramasında bulur. Böylece Tanrı’nın vereceği ilgi/önem açısından tüm evren ile tek bir atom arasında hiçbir fark kalmamış olur. Yani “Andromeda Galaksisini yaratan Allah tek bir insanla ilgilenir mi?” sorusunun cevabı “Evet, neden ilgilenmesin?” olur. Zira Tanrısal perspektifte insanı (tek bir insanı, hatta tek bir eylemi) evrenden daha değersiz kılan hiçbir şey yoktur.

Bu eleştirinin haklı olması için Tanrı’nın evreni uzaktan seyreden ve bizleri de hayal meyal gören salt dışsal bir varlık olması gerekirdi. Ama öyle değil. En azından hiçbir teist böyle bir varlığa inanmıyor. O yüzden bu olasılık konu dışı. Ayrıca illa bir değer/anlam hiyerarşisi kuracak olsaydık bile Andromeda’nın tek bir insanın tek bir amaçsal eyleminden daha önemli olduğunu söylemek için bir sebebimiz olmazdı. Zira anlam ve değeri oluşturan şey bilinçtir. Eğer bilinç diye bir şey var olmamış olsaydı dev bir hidrojen-helyum yığınının tek başına bir anlamı olmasını beklemezdik. Evrenin bir anlamı varsa zaten bu anlamı içerisindeki bilinçli varlıklara borçludur. O yüzden “Andromeda’yı yaratan Allah tek bir insanın yaptığı işle uğraşır mı?” sorusunun pek bir anlamı yok. Çünkü asıl onunla uğraşmasını bekleriz. İnsanla değil de kendi halindeki dev bir materyal yığınıyla uğraşması neden daha makul kabul edilsin?

ALLAH KÜÇÜK İŞLERLE UĞRAŞIR MI?

Yazı dolaşımı


ALLAH KÜÇÜK İŞLERLE UĞRAŞIR MI?” için 32 yorum

  1. I am really enjoying the theme/design of your site.
    Do you ever run into any internet browser compatibility issues?
    A few of my blog visitors have complained about my website not operating correctly in Explorer but looks great in Chrome.
    Do you have any suggestions to help fix this issue?

  2. Hey! This post could not be written any better! Reading through this
    post reminds me of my old room mate! He always kept talking about this.

    I will forward this page to him. Fairly certain he will have
    a good read. Thanks for sharing!

  3. I have been exploring for a bit for any high-quality articles or blog
    posts on this sort of area . Exploring in Yahoo I ultimately stumbled upon this site.
    Studying this information So i’m happy to express that I have a very good
    uncanny feeling I found out just what I needed. I such a lot indisputably will make sure to don?t put
    out of your mind this web site and provides it a glance regularly.

  4. Sweet blog! I found it while browsing on Yahoo News.
    Do you have any suggestions on how to get listed in Yahoo News?
    I’ve been trying for a while but I never seem to get there!

    Thanks

  5. Very nice post. I just stumbled upon your weblog and wanted to say that I’ve really enjoyed surfing around your blog posts.
    After all I’ll be subscribing to your feed and I hope you write again very soon!

  6. Hi there, i read your blog from time to time and i own a similar one and i was just
    curious if you get a lot of spam remarks? If so how do you reduce
    it, any plugin or anything you can advise? I get so much lately it’s
    driving me crazy so any assistance is very much appreciated.

  7. Everything is very open with a precise explanation of the challenges.

    It was truly informative. Your website is very helpful. Many thanks for sharing!

  8. Hi, i read your blog from time to time and i own a similar
    one and i was just curious if you get a lot of spam feedback?
    If so how do you reduce it, any plugin or anything
    you can recommend? I get so much lately it’s driving me mad so any help
    is very much appreciated.

  9. I’ve been surfing on-line greater than three hours today,
    but I never discovered any attention-grabbing article like yours.
    It’s pretty worth enough for me. In my opinion, if all
    website owners and bloggers made excellent content material as you probably did, the
    internet might be a lot more helpful than ever before.

  10. I was very happy to uncover this site. I want to to thank you for your time for
    this wonderful read!! I definitely appreciated every bit of it and I have you book-marked to check out new things on your blog.

  11. Hi! Do you know if they make any plugins to help with SEO?
    I’m trying to get my blog to rank for some targeted keywords but
    I’m not seeing very good results. If you know of any please share.

    Cheers!

  12. I was wondering if you ever thought of changing the page layout of your site?
    Its very well written; I love what youve got to say.
    But maybe you could a little more in the way of content so people could connect with it better.
    Youve got an awful lot of text for only having 1 or two images.

    Maybe you could space it out better?

  13. Pretty component of content. I simply stumbled upon your website and in accession capital to claim that I get actually loved account
    your weblog posts. Any way I’ll be subscribing for your augment and even I
    success you get entry to consistently rapidly.
    scoliosis surgery https://0401mm.tumblr.com/ scoliosis surgery

  14. 828103 933011Often the Are typically Weight reduction program is unquestionably an low-priced and flexible weight-reduction plan product modeled on individuals seeking out shed some pounds combined with at some point preserve a far healthier your life. la weight loss 449532

  15. 550525 82025Maximize your by how a large amount of gear are employed internationally and will often impart numerous memory utilizing that your is also fighting that is a result from our team rrnside the twenty first centuries. daily deal livingsocial discount baltimore washington 596125

  16. 473704 380869Currently actually do not stop eating because there is but the decision that you will transform into. Function from your home us rrs often a fad for that who wants to earn dollars yet nonetheless enough time requires most substantial occasions using children and kids goes for as the modern habit. attract abundance 694073

  17. 266873 456028Hello DropshipDragon provides dropping for quality, affordable products direct from China to your customers. Perfect for eBay sellers and website owners alike! 467519

  18. 304729 772746Cheers for this excellent. I was wondering whether you were preparing of publishing related posts to this. .Keep up the outstanding articles! 620098

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak.