MUAZZEZ İLMİYE ÇIĞ VE SÜMER İDDİALARI

Sosyal medya uygulamalarında veya forum sitelerinde çokça görebileceğiniz bir iddia da semavi dinlerin kökeninin Sümer medeniyetine dayandığı iddiasıdır. Öncelikle Wikipedia kısmından faydalanıp Sümerler’in kim olduğuna kısaca değinirsek;

Sümerler, milattan önce 4000-2000 yılları arasında Irak’ın güneyinde yani Güney Mezopotamya’da hüküm sürmüş, medeniyetin beşiği olarak bilinen bir devlettir. Dünya’nın bilinen en eski uygarlığı kabul edilir. Yazı, dil, tıp, astronomi, matematik, gerekse din, fal, büyü ve mitoloji gibi alanlarda ilk öne çıkan ve bilinen toplum. Sümerliler devletlerini şehirlere bölmüş olup 21’i büyük olan yaklaşık 35 büyük şehir ve kasaba vardı. Bunlardan birkaçı; kiş, nippur, zabalam, umma, lagaş, eridu

Ayrıca her şehrin özel tanrı, tanrıçaları ve her şehirde en az bir tane tapınak bulunurdu. Çok tanrılı bir dine sahip olan Sümerler’de 1500 kadar tanrı ismi olduğu söyleniyor. Meşhur destanları Gılgamışta ismi geçen bazı tanrıları ise şöyle;

  • anu veya an: gök tanrısı
  • enlil: hava tanrısı (tanrıların babası)
  • enki: bilgelik tanrısı
  • nimmah (ninhursag): ulu hanım, ana-tanrıça
  • nanna (sin): ay tanrısı
  • utu (şamaş): güneş tanrısı
  • ecem (kueen) : kraliçe soylular tanrıçası.
  • inanna (iştar): aşk ve bereket tanrıçası
  • ninti: hayat tanrıçasıdır.

Sümerlerin olabilecek en kısa özeti bu şekilde. Şimdi asıl konuya giriş yapalım;

Sümerlerle ilgili iddiaları araştırmaya başlarsanız karşınıza muhtemelen çıkacak ilk isimlerden biri Muazzez İlmiye Çığ’dır. Kendisi özellikle “Kur’an, İncil ve Tevrat’ın Sümerlerdeki Kökeni” adlı kitabı ile semavi dinlerdeki çoğu bilginin, ibadetin Sümer medeniyetinden kopyalandığını öne sürerek bazı çevreler tarafından bu konuda ün kazanmıştır. Hatta öyle ki bazı ateist, deist çevrelere “Muazzez hoca İslam’ı çökertti, kitabını okuyan İslam’ın kopya olduğunu anlar” şeklinde oldukça iddialı cümleler kurulabilmektedir.

Bu yazımızda da özellikle Muazzez İlmiye’nin bahsi geçen kitabına göz atacağız. Nitekim kitaba baktığımızda ilgili iddiaların fazlasıyla çürük ve absürt olduğunu gördüğümüzü söyleyebiliriz. O yüzden bu yazımız daha çok ironik bir eleştiri tarzında olacaktır. Ama kitaba geçmeden önce de Muazzez İlmiye Çığ’ın abartılmış bir yazar olduğuna değinmekte de fayda görüyoruz.

Kendisi sadece bir müze çalışanı olmasına rağmen seküler medya tarafından zaman zaman “profesör” ünvanıyla da ekranlara da çıkartılmıştır. Oysa Muazzez Hanım hiçbir zaman profesör olmadı hatta doçent veya doktora ünvanı olduğuna dair bir bilgi de yok. Kendisini övenler de pek tanımıyor olacak ki Muazzez ilmiye’den çoğu zaman “yılların profesörü, dünyaca ünlü Sümerolog” diye bahsederler. Oysa kendisi sadece Ankara üniversitesinde Hititoloji bölümünü okumuştu. Bunun yanında müzede sümer, akad, hitit dillerindeki tabletleri düzenleme işleri ile sorumlu olduğu bilinse de bu dilleri bildiğine veya tablet çevirisi yapabildiğine dair net bir bilgi yok internette.

Neyse bu kısa açıklamayı da yaptıktan sonra yazarın söz konusu “Kuran, İncil ve Tevrat’ın Sümerdeki Kökeni” adlı kitabına değinebiliriz. Kitap 110 sayfa ve dörtte biri resimlerden oluşuyor. Kitaptaki iddialar daha çok İncil ve Tevrat ile alakalı, biz ise sadece bizi ilgilendiren kısmına yani Kur’an ile ilgili iddialarına değineceğiz.

Kitaptaki iddialar şu şekilde;

Muazzez Hanım, henüz sayfa 19’da bir itirafta bulunup şöyle bir cümle kuruyor;

“Ne yazık ki, Sümer kanunlarının yazılı olduğu tabletler çok kırıklı, belki de toprak altından daha çıkarılmayanlar da var. Bu yüzden tam bir karşılaştırma yapılamıyor.”

Burada şöyle bir soru sormayı uygun görüyoruz; Elimizdeki bilgiler kesin değilken ve eksikler var iken semavi dinlerin kökeninin Sümerler’e dayandığını iddia edip “dinler çürütüldü” gibi abartılı cümleler kurmak hem bilim hem ahlak açısından ne kadar doğru?

Neyse devam edelim;

1) Yazarımız sayfa 15’de “Asurlularda tanrıdan bir peygamber yolu ile vahiy geldiğini” ve bunu semavi dinlerdeki vahiy almaya benzettiğini söylüyor.

Peki, yazar hanıma sormak lazım; bir vahiy başka nasıl gelebilirdi? İnsanlara gönderilecek bir vahyin insanları en iyi şekilde anlayacak ve anlatacak bir insan aracılığıyla gönderilmesinden daha doğal ne olabilir? Peki bu iddianın “Sümerlerde anneler çocuklarını komşudan tuz almaya yollarlardı, müslümanlar da evde tuzları kalmayınca bunu yapıyor ” demekten ne farkı var?

Not: Yazarın bu iddiada Asurlardan örnek verdiğine dikkat edelim. Kitapta genel olarak Sümerler üzerinden iddialarını getirse de bazı bölümlerde Asur, Babil gibi medeniyetlerden de örnekler vermiştir.

2) Yine aynı sayfada “temizlik Sümerlerde çok önemliydi, tapınağa gidenler temiz beden ile giderdi” diyor yazarımız. Pek açık konuşmasa da sanırsam camilere, kiliselere de temiz elbiseler ile girilmesi ima ediliyor.

Peki şunu soralım; temiz giyinmemek için gerekçemiz nedir? Sadece ibadethanelerde değil kendi evlerimizde de temizliğe önem gösteririz ki kirden, pislikten beslenen tür insanlar değil sinekler, kurtçuklardır.

3)Aynı sayfada “Asurlarda tanrı bazen üçüncü şahıs bazen birinci şahıs olarak vahiy gönderir, aynısı Kur’an’da da var” demiş yazarımız.

Allah’ın kendinden bazen “o” bazen “biz” bazen de “ben” diye bahsetmesine dikkat çekilmiş ve bunu bir kopya, benzerlik olarak sunmuş yazarımız. Peki bunun acaba “aynı noktalama ve yazım kuralları kullanılmış” demekten farkı var mı?

4)Sayfa 17’de “üç dinde de tanrıların var edici ve yok edici güçleri var” demiş yazarımız.

Yazarımızın hayal ettiği “tanrı tasavvuru” nedir acaba? Bir tanrının yaratma ve yok etme güçleri olmasından daha doğal ne olabilir? Bu tespitlerinin “suda su tadı var” veya “yürürsen ilerlersin” seviyesinde olduğunun farkında mı acaba?

5)Sayfa 18’de “Sümer krallarının nasıl sarayları varsa tanrılarının da evleri vardı, daha sonraları tanrı evleri sinagog, kilise ve camilere dönüştü” demiş.

İslam adına konuşayım; İslam’da mülkün sahibi Allah’tır, her şey allah’a aittir inancı vardır. Camiler de dahil. Sümer tanrıları insansı(antropomorfizm) sınırlı varlıklar oldukları için bunların bir evleri, konumları olduğu inancı olabilir ama İslam’da böyle bir inanç yok. İslam’a göre Allah mekandan münezzehtir. Müslümanların “camiler Allah’ın evidir” şeklindeki sözleri mecazi ifadelerdir

6)Aynı sayfada “camilerin üstündeki yarım ay yani hilal sembolü Sümer ay tanrısının sembolüdür” demiş.

Bunu da Muazzez Hanım’ın islami bilgisinin düşük olmasına bağlıyoruz ama en azından bu iddiayı öne sürmeden önce biraz araştırma yapabilir veya tarihçi dostlarına sormasını beklerdik. Şöyle ki; Hilal günümüzde her ne kadar İslam’ın sembolü haline gelmiş olsa da hz.Muhammed(sav) döneminde böyle bir sembol yoktu. Peygamber de sahabeler de savaşlarda sadece “la ilahe ilallah” yazılı bayraklar kullanmışlardır. Hilal kullanıldığına dair ne bir ayet ne de sahih bir hadis var.

İslam’a girişi konusunda tam olarak bir bilgimiz olmasa da İslamiyet öncesi türk topluluklarında kısmen kullanılan bir sembol olduğunu göz önüne alırsak Türklerin İslam’a geçişi ile eklenmiş olması ihtimal dahilindedir.

7)Sayfa 19’da ise “Hammurabi’nin güneş tanrısından vahiy ile kanun alışı Musa’nın Allah’tan kanun alışına örnek olmuş” diyor yazarımız

İlk maddede benzer bir iddiasına değinmiştik; hatırlarsanız orda da Asurluların vahiy alışına benzediğini iddia etmişti yazarımız.

8) Aynı sayfada “Musa’nın kanununda anne babaya saygı, kimseyi öldürmeyeceksin, zina yapmayacaksın, çalmayacaksın gibi kurallar var, bunlar Sümer kanununda da vardı” demiş.

Yazar hanıma şunu sormak lazım; Acaba daha önce “hırsızlık yap, zina et, anne babanı öldür” şeklinde kanunlar getiren bir din duymuş mu? Bunlar acaba dinlerin ve insanlığın ortak ahlak kuralları olabilir mi? Bir insanın acıkınca yemek yemesi kadar doğal olan bir durumun neye göre kopya olduğu iddia ediliyor?

9)Sayfa 22’de “Sümerde sosyal adaleti koruyan tanrıça yılda bir defa insanları iyi veya kötü hareketlerinden dolayı yargılar, bu da İslam’a Berat kandili olarak girmiştir” diyor.

Öncelikle berat; arınma, kurtuluş anlamına gelir ve müslümanlar o günde dua, ibadet ederler. Nitekim diğer kandillerde de olduğu gibi. Fakat İslam inancına göre o günde yargılama, hesaba çekme gibi bir durum söz konusu değildir. İkincisi kandiller İslam’a sonradan eklenmiş bir uygulama olup genel görüş peygamber, sahabe döneminde böyle bir şey olmadığı yönünde.
Söz konusu berat kandili ile ilgili bir iki rivayet olsa da senetleri zayıf olduğundan dikkate değer değil, İslam dininde tek önemli gece kadir gecesi.

10)Sayfa 23’de “Babiller Sümerlerdeki 50 tanrının ismini tanrı Marduk’â vererek tek tanrı düşüncesine doğru adım atmışlar, benzer olarak İslam dininde Allah’ın 99 ismi var” demiş yazarımız.

Öncelikle Allah’ın isimleri dediğimiz şeyin aslı Allah’ın sıfatlarıdır. Nitekim bir ilahın sıfatları olmadan tasavvuru mümkün değildir. Aksi takdirde bir Allah var ama ne olduğu, özellikleri nedir bilemezdik hatta ortaya varlık da çıkmazdı. Örneğin Allah’ın “hâlk” yani yaratma sıfatı var ve biz buna “Allah’ın bir ismi” diyoruz. Bu özellik Allah’ın kendisinde olduğu için böyle bir ismi olduğunu söylüyoruz yoksa kimse bunu “Allah’ın içinde sadece yaratmakla görevli başka bir ilah var” şeklinde anlamıyor. Bu açıdan bakınca aslında sıfatları, isimleri olmayan hiçbir varlık olmadığını farkederiz. Bu futbol lisansı olan birine futbolcu dememiz gibidir.

11) Sayfa 24’te “Sümerliler dünyada olan bütün olayların ve tanrıların isteklerinin gökte yıldızlarla yazılı olduğuna inanırdı, aynısı levhi mahfuz olarak İslam’da da var” demiş yazarımız.

Şöyle ki; levhi mahfuzun gökte yıldızlarda bulunsuğuna dair bir inanç yok İslam dininde. Levhi mahfuz tabiri ile sadece Allah’ın her şeyi bildiğine her şeyi yazdığına atıf yapılır. Nitekim her şeyin yaratıcısı mutlak güçlü bir yaratıcı tasavvuri için bundan daha doğal bir şey olamaz. Tam tersine bir tanrının yarattığı, yaratacağı şeyleri bilmemesi saçma olurdu.

12)Aynı sayfada “Sümerlerde 7 sayısı çok önemlidir, aynı şekilde Kur’an’da da 7 sayısı bolca kullanılmış” demiş ve cennetin 7 kapısı olduğu örneğini vermiş yazarımız.

Öncelikle “bolca” kısmına takıldım acaba Muazzez hanım daha önce Kur’an okumamış olabilir mi? Hatırladığım kadarıyla 7 sayısı Kur’an’da sadece hicr 44 ayetinde cehennem kapılarının sayısı olarak geçiyor. Cennet kapılarının sayısı ise Kur’an’da değil hadislerde ve 7 değil 8 olarak geçiyor. Bunun yanında İslam inancında “şu sayı kutsal kabul edilir” diyebileceğimiz bir sayı yok.

Ayrıca Sümerlerde; en büyük tanrı 60 veya 6; ay tanrısı 30; lagaş şehri 17 gibi temsili birçok kutsal sayı bulunurdu.Peki yazarımız bu sayılardan neden bahsetmiyor, bunlarla ilgili bir şey bulamamış mı İslam’da?

13) Sayfa 25’de kurban ibadetinin Sümerler’de de bulunduğunu söylenmiş yazarımız ki kurban ritüelini birçok dinde bulabilirsiniz.

Ortak bazı ibadetler olması kopya değil, aynı yerden geldiğine delil olabilir ancak. Nitekim örneğin Allah, bakara 183 ayetinde orucu önceki kavimlere de farz kıldığını bildiriyor. Ayrıca mö. 4000-2000 yılları arasında yaşamış olan Sümerler Hz.İbrahim’in yaşadığı döneme ve yakın bölgelere denk geliyor. Durum böyle iken kurban ibadetinin hz.İbrahim ile Sümerlere geçmiş olması daha muhtemeldir.

14) Hristiyanlık ve Yahudilik ile ilgili iddialarına değinmiyoruz ama yazar hanım sayfa 28’de “Sümer tanrılarının heykelleri yapılırdı. Hristiyanlıkta da İsa ve Meryem’in heykeli yapılır” gibi absürt örnekler veriyor.

Evet, günümüzde de aile büyüklerimizin resimlerini veya düğün fotoğraflarımızı evin duvarlarında sergileriz. Bunu Papua Yeni Gine halkının yapmasına da şaşırmalı mıyız?

15) Sayfa 29’da yazarımız damarlarındaki hırçın seküler kanın da etkisi ile haddini aşıp “Sümer tapınaklarında fahişe rahibeler vardı ve diğer kadınlardan farkları olsun diye başlarını örterdi” diyerek semavi dinlerdeki örtünmenin buna dayandığını iddia ediyor.

Örtünme emrinin oraya dayandığını dair kanıt var mı yok? Oysa hem günümüzde hem de tarih boyunca üç semavi dinden olmadığı halde başını örten birçok topluluk var. Burada olay sanki sadece Sümer ve semavi din mensupları başını kapatıyormuş gibi bir algı var. Oysa günümüzde insanların pantolon giymesi gibi tarih boyunca birçok toplumda da başın örtünmesi doğal bir durumdu. Şöyle sorayım; “mayalı erkekler sakallarını keserdi demek ki Yeni Zelanda halkı da sakal kesmeyi bunlardan kopyalamış” demek ne kadar mantıklı? Veya “aztekler kışın kürk giyerdi demek ki Vikingler de kürk giymeyi bunlardan öğrenmiş” demek ne kadar mantıklı?

16) Yazarımızın bir diğer bulduğu benzerlik şöyle; sayfa 56’da “birçok yeri kırık veya bozuk olan bir tablet olduğu için tam olarak çevrilememiş olsa da genel olarak insanların felaketler karşısında sabırlı olmaları gerektiği söylenmiş” diyor. Ve devamında bunun hz.Eyüp’ün sabır hikayesine benzediğini iddia etmiş.

Açıkçası ne desek bilmiyoruz; gülsemk mi ağlasak mı bilemedik. Gerçi gülsek “sümer tanrıları da gülerdi gülmen burdan geliyor” veya ağlasak “Sümer halkı, tanrı için ağlardı demek ki ağlaman burdan geliyor” diyebilir yazarımız

17)Ayrıca yazarımız kitabın başlarında dinlerin ortak özelliklerden bahsederken “törenler, ilahiler, tütsüler” demiş.

İslam adına cevap verecek olursak; kendisi acaba daha önce camiye uğramış mı? Hangi tören, hangi tütsüden bahsediliyor? Veya cami içinde koro şeklinde ilahi okuyanlar mı var yoksa namaz kalanlar mı?

Kısa iddialar genel olarak bu şekilde, şimdi de çoğunuzun aşina olduğu nuh tufanı, yaratılış, hz.ademin cennetten çıkışı gibi dikkate değer iddialara değinelim

SÜMERLER ve VAHİY

Yazının buraya kadarki kısmında benzerlik iddialarının zayıf ve zorlama iddialar olduğuna değindik.Peki benzerlik olması İslam’ın lehine mi aleyhine mi?

Açıkçası benzerlik olması İslam da dahil semavi dinlerin lehine bir durum zira zaten birçok ayette önceki kavimlere de peygamberler geldiği geçer.

Buyrun birkaçı;

Andolsun biz, her ümmete, “Allah’a kulluk edin, tâğûttan kaçının” diye peygamber gönderdik (nahl 36)

Andolsun, senden önce biz nice peygamberleri kendi kavimlerine gönderdik(rum 47)

Oysa biz, önce gelip geçen toplumlara, nice nice peygamberler gönderdik (zuhruf 6)

Biz, bir peygamber göndermedikçe azap edici değiliz. (isra 15)

Ayrıca eski milletlere de benzer ibadetlerin, yasaların verildiği de ayetlerde geçer;

Ey iman edenler! Sizden öncekilerin üzerine yazıldığı gibi sakınasınız diye sizin üzerinize de sayılı günlerde oruç yazıldı. (bakara 183)

Hatta bir müslüman olarak Uzak Doğu, Çin gibi bölgelerin dinlerinde veya Amerika kıtasındaki Aztek, Mayalılar ve İnkaların tarihi kazılarında İslam’dan bazı izlere rastlanması beni anca mutlu eder.
(gerçi azteklerde kurban inancı var ama biraz farklıydı, insan kurban ediyorlardı:))

Bu tür benzerlikler dinlerin kopya olduğuna değil kaynağının aynı olduğuna delil olur ancak. Peki madem benzerliğe karşı değiliz Muazzez İlmiye’nin kitabına neden eleştiri yaptık?

Eleştirimizin nedenlerinden biri piyasada “profesör, dünyaca ünlü sümerolog” diye olarak övdükleri yazarın kitabında aslında ne kadar saçma ve komik iddiaları olduğunu göstermek. Kitabında Nuh tufanı, yaratılış gibi dikkate değer olan birkaç konu var ki bunlar zaten Muazzez İlmiye’nin bulduğu şeyler değil. Daha önceleri de yabancı sümerologlar tarafından bu tür iddialar ortaya atılmıştır.

not: Uygarlığın Sümer’de başlamış olduğu iddiası ilk kez 1956’da sümerolog Samuel Noah Kramer tarafından ortaya atılmıştır.

Örneğin hz.Adem’in çamurdan yaratılış hikayesi ile başlayalım;

Evet, bu olayın aynısı olmasa da benzeri hikayeler sümerlerin Gılgamış, Enuma-Eliş destanları başta olmak üzere Mısır Luxor tapınağında bir kabartma resimde, yunanlıların Hesiodos destanında geçtiği de söylenir. Ama bu hikayeler aslında çok da benzer değil, en benzeri ise Sümerlerdeki Adapa-Lilith hikayesi. Tabi şunu da not düşelim; İddia sahiplerinin elinde “şu veya bu kişi aracılığıyla şöyle bir yolla kopyalandı” şeklinde delil yok.

Aynı şekilde Nuh tufanı benzeri bir tufan Sümer kaynaklarında geçer ama isimler farklı olduğundan bunun da kesinlikle hz.Nuh’un tufanı olduğu iddia edilemez.

Şöyle ki; birçok kavmin başından doğal olarak sel felaketi geçmiştir belki de o dönemin insanları bu olayı kaleme alarak kendi tufanlarını anlattı. Nitekim bu bana çok daha büyük bir ihtimal olarak geliyor.
Veya şöyle düşünün; örneğin 2011 yılında japonya’da 8.9 büyüklüğünde deprem ve depremin tetiklediği tufan ile büyük bir felaket yaşandı. Eğer internet devrinde olmasak, belki bu kayıtlara “büyük bir tufan” olarak geçecek ve bin yıl sonra bu kayıtları bulan arkeologlar buna da Nuh Tufanı’nın kopyası diyecekti.

Ayrıca en başından dediğimiz gibi; eğer illaki aynı olaydan bahsedildiğini iddia ediyorsanız hatta olur da birgün bu tür benzerlikler Amerika kıtasında yaşamış Aztekler gibi uzak topluluklarda bulunursa bu ancak “aynı ilahtan gelen peygamberler” olduğuna kanıt olur. Zira o dönemin şartlarında Mezopotamya’da yaşamış birinin Amerika’ya gidip kopyalamış olması imkansıza yakın bir şeydir.

Bugün internet çağında elimizin altında google olmasına rağmen çoğumuz arkeolojik kazılarda bulunanları ve o bölgelerde yaşayan toplulukları araştırmıyor iken o dönemde birilerinin bu yola başvurması çok daha zor. Ayrıca yola çıkan kişinin o dönemin eserlerine ulaşacak kadar azimli ve o toplulukların dilini, eserleri çevirecek kadar iyi biliyor olması lazım.

Oysa Sümerler milattan önce 4000-2000 yıllarında yaşamış olup aşağı yukarı hz.İbrahim devrine denk geliyor. Ve bildiğimiz kadarıyla hz.İbrahim bu bölgelerde bir yerde yaşamış ve doğal olarak bu bölgenin dilini, kültürünü biliyordur. O yüzden yaratılış, tufan, kurban ibadeti gibi konuların hz.ibrahim gibi bir peygamber ile Sümerlere geçmiş olduğuna inanmak daha makul bir çıkarımdır.

Allah “dini dosdoğru tutun ve onda ayrılığa düşmeyin!” diye vahyettiğini nûh’a, ibrâhim’e, mûsâ’ya ve isâ’ya emrettiği gibi size de din kıldı. (şura 13)

Kaynakça

1) Muazzez İlmiye Çığ, Kur’an, İncil ve Tevrat’ın Sümerlerdeki Kökeni

2) https://tr.m.wikipedia.org/wiki/Sümerler

3) https://tr.m.wikipedia.org/wiki/Muazzez_İlmiye_Çığ

MUAZZEZ İLMİYE ÇIĞ VE SÜMER İDDİALARI

Yazı dolaşımı


MUAZZEZ İLMİYE ÇIĞ VE SÜMER İDDİALARI” için 123 yorum

  1. Kalemine sağlık,Allah ilmini tezyid ve zihnini tesvi’eylesin.Eleştirel yazılarınızda muhatapla aranızdaki farkı korumaya özen gösteriniz.Dinimiz cihanşümul ve hoşgörülü bir şeriattır. İnkârı bireyin isteğine bırakır fakat küfrüne rıza göstermez.Söz konusu yazarın iddiasına seküler fhş örneklemesi ile karşılık vermeniz şık olmamıştır!?

  2. I blog frequently and I truly thank you for your information. This article
    has really peaked my interest. I will take a note of your site and keep checking for new information about once per week.
    I opted in for your RSS feed too.

  3. Great post. I used to be checking constantly this blog and
    I’m impressed! Extremely helpful info specially the
    last phase 🙂 I care for such info much. I used to
    be looking for this certain information for a very lengthy time.
    Thank you and best of luck.

  4. I don’t even know the way I stopped up here, but I thought this
    submit was once great. I don’t understand who you are however certainly you’re going to a well-known blogger for those who aren’t already.
    Cheers!

  5. Aw, this was a very good post. Spending some time and actual effort to generate a very good
    article… but what can I say… I procrastinate a whole lot and never
    seem to get anything done.

    My web page club suncity ios (Lavonne)

  6. Very nice post. I just stumbled upon your blog and wanted to say that
    I have truly enjoyed surfing around your blog posts.
    In any case I will be subscribing to your rss feed and I hope you write again soon!

  7. Valuable information. Fortunate me I found
    yⲟur wеbsite accidentally, and I am surprised why thiks coincidence did noߋt
    came about in advance! I bookmarked it.

    Review my web blog … sbobet

  8. Hello there, I found your web site by means of Google even as looking for a similar topic, your site got here up, it seems good.

    I have bookmarked it in my google bookmarks.
    Hello there, just turned into aware of your weblog through Google, and located that it is really informative.
    I am gonna watch out for brussels. I’ll appreciate if you happen to proceed this
    in future. Lots of people might be benefited out
    of your writing. Cheers!

  9. Howdy just wanted to give you a brief heads up and let you know a few of the pictures aren’t
    loading correctly. I’m not sure why but I
    think its a linking issue. I’ve tried it in two different internet
    browsers and both show the same results.

  10. Heya just wanted to give you a brief heads up and let you know a
    few of the pictures aren’t loading correctly. I’m not sure why but I think its
    a linking issue. I’ve tried it in two different browsers and both show the same results.

  11. Thanks for the marvelous posting! I quite enjoyed reading it, you
    can be a great author.I will be sure to bookmark your blog and will come back in the foreseeable future.
    I want to encourage continue your great work, have a nice weekend!

  12. I believe what you posted was very reasonable. But, what about this?
    what if you typed a catchier post title? I mean, I don’t want to tell you how to run your blog, however suppose
    you added something that makes people want more? I mean MUAZZEZ İLMİYE
    ÇIĞ VE SÜMER İDDİALARI | islamicrophone is kinda vanilla.
    You could glance at Yahoo’s home page and watch how they write article headlines to get viewers interested.
    You might add a related video or a picture or two to grab
    readers interested about what you’ve got to say. In my opinion, it could make your website a little livelier.

  13. Thanks for your marvelous posting! I certainly enjoyed reading it, you’re a great author.I will ensure that I bookmark your blog and will come back from now on. I want to encourage that you continue your great posts, have a nice evening!

  14. I don’t know if it’s just me or if perhaps everyone else encountering issues with your site.
    It appears as though some of the text on your content are running off the screen. Can somebody else please provide
    feedback and let me know if this is happening to them
    as well? This could be a problem with my internet browser because I’ve
    had this happen previously. Cheers quest bars http://bit.ly/3C2tkMR quest bars

  15. Write more, thats all I have to say. Literally, it seems as
    though you relied on the video to make your point.

    You clearly know what youre talking about, why throw away your
    intelligence on just posting videos to your site when you could be giving us something enlightening to read?

    scoliosis surgery https://0401mm.tumblr.com/ scoliosis surgery

  16. Hey there would you mind sharing which blog platform you’re working with?
    I’m planning to start my own blog soon but I’m having
    a hard time making a decision between BlogEngine/Wordpress/B2evolution and Drupal.

    The reason I ask is because your layout seems different
    then most blogs and I’m looking for something completely unique.

    P.S My apologies for getting off-topic but I had to ask!
    cheap flights http://1704milesapart.tumblr.com/ cheap flights

  17. Geri bildirim: dating gay minnesota
  18. Heya i am for the first time here. I came across this board and I
    find It really useful & it helped me out much. I hope to give something back and help others like you helped me.

  19. I feel this is among the most important info for me.
    And i’m glad studying your article. However want to statement on few basic issues, The web site style is ideal,
    the articles is in reality excellent : D. Excellent activity, cheers

  20. hello there and thank you for your information –
    I have certainly picked up anything new from right here.
    I did however expertise some technical points using this web site, as I
    experienced to reload the web site a lot of times previous to I could get it to load correctly.
    I had been wondering if your web hosting is OK? Not
    that I am complaining, but sluggish loading instances times
    will often affect your placement in google and can damage your
    high-quality score if advertising and marketing with Adwords.

    Anyway I am adding this RSS to my e-mail and could look out for a
    lot more of your respective interesting content. Ensure that
    you update this again very soon.

  21. Definitely imagine that which you said. Your favourite reason appeared to
    be on the web the simplest thing to be mindful of.
    I say to you, I certainly get irked even as other folks consider worries that they just do not understand
    about. You managed to hit the nail upon the top and outlined
    out the entire thing without having side effect , folks can take a signal.

    Will likely be back to get more. Thank you

  22. I was curious if you ever thought of changing the
    page layout of your website? Its very well written; I
    love what youve got to say. But maybe you could a little more in the way of content so people could connect with it better.
    Youve got an awful lot of text for only having 1 or 2 pictures.
    Maybe you could space it out better?

  23. Admiring the dedication you put into your website and detailed information you present.
    It’s good to come across a blog every once in a while that isn’t the same unwanted rehashed information. Excellent read!
    I’ve saved your site and I’m adding your RSS feeds to my Google account.

  24. Fine way of explaining, and pleasant piece of writing to take information regarding my presentation subject matter,
    which i am going to deliver in college.

  25. You are so interesting! I don’t believe I’ve truly read through anything like that before.
    So wonderful to discover somebody with a few genuine thoughts on this issue.
    Seriously.. many thanks for starting this up. This website is something that’s needed on the
    internet, someone with a bit of originality!

  26. I blog frequently and I really appreciate your information. This great article has truly peaked my interest.
    I am going to book mark your blog and keep checking for new information about once a week.

    I opted in for your Feed as well.

  27. I love your blog.. very nice colors & theme. Did you make this website yourself or did you hire someone to do it for you?
    Plz respond as I’m looking to create my own blog and would like to know where u got this from.
    cheers

  28. Today, I went to the beachfront with my children. I found a sea shell and gave it to my 4 year old
    daughter and said “You can hear the ocean if you put this to your ear.” She put the shell to her ear and screamed.
    There was a hermit crab inside and it pinched her ear.
    She never wants to go back! LoL I know this is entirely off topic
    but I had to tell someone!

  29. Hello would you mind stating which blog platform you’re working with?
    I’m planning to start my own blog soon but I’m having a tough time making a
    decision between BlogEngine/Wordpress/B2evolution and Drupal.
    The reason I ask is because your design and
    style seems different then most blogs and I’m looking for
    something completely unique. P.S Apologies for getting off-topic but I
    had to ask!

  30. hello!,I really like your writing so so much! proportion we
    keep up a correspondence more approximately your article
    on AOL? I require an expert on this house to solve my problem.
    May be that’s you! Having a look forward to peer you.

  31. Howdy very nice website!! Guy .. Excellent ..
    Superb .. I’ll bookmark your web site and take the feeds also?

    I am satisfied to search out numerous helpful info right here in the publish, we need work out extra techniques in this regard, thanks for sharing.

    . . . . .

  32. Greate post. Keep posting such kind of info on your
    blog. Im really impressed by your site.
    Hey there, You’ve performed an excellent job. I’ll definitely digg it and for my part
    recommend to my friends. I’m sure they’ll be benefited from this website.

  33. Hello, There’s no doubt that your blog may be having web browser
    compatibility problems. Whenever I take a look at your site
    in Safari, it looks fine however, when opening in IE, it has
    some overlapping issues. I just wanted to provide you
    with a quick heads up! Other than that, wonderful site!

  34. Woah! I’m really loving the template/theme of this blog.
    It’s simple, yet effective. A lot of times it’s challenging to get that “perfect balance” between usability and visual appearance.
    I must say that you’ve done a awesome job with this. In addition, the blog loads very fast for me on Safari.
    Outstanding Blog!

  35. Heya just wanted to give you a quick heads up and let you know a few of the pictures aren’t loading correctly.
    I’m not sure why but I think its a linking issue.

    I’ve tried it in two different browsers and both show the same
    outcome.

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak.